Franse Senaat en Europese voedingsindustrie waarschuwen voor gebrek aan bescherming tegen retail allianties
In haar gedetailleerd rapport windt de Franse Senaat er geen doekjes om: sinds 2021 zijn de consumentenprijzen in Frankrijk ongeveer drie keer sneller gestegen dan de leveranciersprijzen. De senatoren bevelen daarom aan om alle leveranciers te beschermen tegen oneerlijke handelspraktijken (UTP’s) opgelegd door Europese retail allianties. De bescherming moet bovendien krachtdadiger en meer grensoverschrijdend worden toegepast. Net als onder andere FoodDrinkEurope en AIM steunt Fevia deze aanbevelingen.
Zowel consumenten als producenten uiten regelmatig hun ongenoegen over de prijsontwikkelingen en de ondoorzichtigheid waarmee zij tot stand komen. Deze prijzen worden ervan verdacht de inflatie aan te wakkeren en sommige spelers onterechte marges op te leveren, wat de koopkracht van huishoudens onder druk zet. De Franse Senaat onderzocht de voorbije zes maanden waar de knelpunten liggen. De eindconclusie is verontrustend: de toenemende machtsconcentratie binnen retail allianties brengt de Franse landbouw en voedingsindustrie in gevaar (zie bijlage voor de conclusies uit het rapport). Ook op Europees niveau pleiten onder meer FoodDrinkEurope en AIM voor actie (zie hier).
De voedingsketen is verzwakt door Europese retail allianties
Grensoverschrijdende retail allianties stellen dat zij met hun geconcentreerde aankoopmacht de koopkracht van de consument beschermen. Door hun complexe structuren, eenzijdige handelspraktijken en ondoorgrondelijke service fees verstoren zij echter het evenwicht in de keten. Investeringen, innovatie en voedselzekerheid op lange termijn komen daardoor in de hele keten onder druk te staan, zo waarschuwt het rapport.
De Franse senatoren hebben het gebrek aan evenwicht in de keten ook becijferd:
- De supermarktprijzen zijn sinds 2021 met 19% gestegen, terwijl de leveranciersprijzen slechts met 6 à 7% zijn toegenomen.
- Leveranciers dragen tijdens commerciële onderhandelingen een risico op delisting en orderverminderingen tot wel 70%.
- Internationale service fees lopen op tot 40% van de omzet van de leverancier, waarbij de senatoren zowel de proportionaliteit als het nut ervan voor de industrie expliciet in twijfel trekken.
Tot slot stelt het rapport vast dat retail allianties druk uitoefenen op de hele waardeketen. Die druk werkt als een cascade en komt uiteindelijk terecht bij kmo’s en landbouwers. Het rapport linkt de dominante positie van de retail ten opzichte van haar leveranciers zelfs aan het stijgende aantal faillissementen in de voedingsindustrie.
Wat met België?
Ook in België is er recent een stijging van het aantal faillissementen in de voedingsindustrie (zie hier). Onredelijke druk door retailers kan ertoe bijdragen dat zelfs gezonde bedrijven zich genoodzaakt ziet om te herstructureren of productieactiviteiten naar het buitenland te verplaatsen. Uit bevragingen van Fevia bij haar leden blijkt bovendien duidelijk dat Belgische voedingsbedrijven worden geconfronteerd met oneerlijke handelspraktijken door Europese retail allianties. Fevia staat dan ook volledig achter de oproep om alle leveranciers te beschermen tegen UTP’s van Europese retail allianties, ongeacht hun omzet, met bovendien een betere grensoverschrijdende bescherming. Op Belgisch niveau pleit Fevia daarnaast voor meer middelen en een grotere zichtbaarheid voor de handhaving en bestraffing van inbreuken op de UTP-regels.
