Verpakkingen recycleerbaar, herbruikbaar of biodegradeerbaar maken

De voedingsindustrie verbindt zich ertoe om in 2025 alleen nog maar herbruikbare, recycleerbare, composteerbare of biologisch afbreekbare huishoudelijke verpakkingen op de Belgische markt te brengen. In 2019 bestaat er nog geen uniform en Europese definitie van wat herbruikbaar, recycleerbaar, composteerbaar of biologisch afbreekbaar is. Eén ding staat echter als een paal boven water: de verpakkingen die in 2025 op de markt komen, mogen niet alleen in theorie herbruikbaar, recyclebaar, composteerbaar of biologisch afbreekbaar zijn. Ze moeten dat ook in de praktijk zijn.

Ontdek hieronder de acties die wij, samen met onze partners, ondernemen.

Roadmap “Verpakking van de toekomst”

Eind 2018 stelde Flanders’ FOOD samen met haar drie innovatiecentra VIL (logistiek), SIM (nieuwe materialen) en Catalisti (chemie) en Pack4Food een roadmap op voor de “voedingsverpakking van de toekomst”. Die roadmap bepaalt tegen eind 2019 de richtlijnen voor onderzoek en ontwikkeling voor de periode van 2019 tot 2030. Het doel bestaat erin om innoverende verpakkingen te ontwikkelen die een antwoord bieden aan de noden van de toekomst en aan de verschillende actoren uit de waardeketen. Bij het opstellen van de roadmap bleek al snel dat de circulaire verpakking één van de centrale thema’s wordt.

Het Groene Punt met ecologische modulering

Voedingsbedrijven die aangesloten zijn bij Fost Plus, leveren een bijdrage aan het Groene Punt. Dit is ecologisch gemoduleerd. Dat betekent dat de berekening van de bijdrage rekening houdt met de hele waardeketen, van het inzamelen over het sorteren tot het recycleren. Naarmate de verschillende fases makkelijker worden, hoe lager de bijdrage voor het Groene Punt wordt. Bovendien betaalt een bedrijf een hoger, forfaitair bedrag voor verpakkingen die niet gerecycleerd kunnen worden of die de recyclage verstoren. Zo is het hoogste tarief bij het Groene Punt 35 keer hoger dan het laagste tarief. In het kader van de nieuwe overeenkomst van Fost Plus wordt momenteel met de stakeholders overlegd om de analyse verder te verfijnen.

Een nieuw preventieplan voor verpakkingen en verpakkingsafval

Midden 2019 dient Fevia haar achtste preventieplan in rond verpakkingen en verpakkingsafval bij de interregionale Verpakkingscommissie. Aan dat plan nemen bijna 150 voedingsbedrijven deel. Naast de maatregelen die de hoeveelheid wegwerpverpakkingen moeten verminderen (hun gewicht verminderen, bepaalde verpakkingen elimineren,…) en het herbruikbare deel uitbreiden, bestaat het doel er ook in om de circulaire werking van de verpakkingen te verbeteren. Het kan gaan om het verbeteren van de recycleerbaarheid van de verpakking en zelfs over het ontwikkelen van verpakkingen die biologisch afbreekbaar of composteerbaar zijn.

Praktische tools voorzien voor onze bedrijven

Het is voor een bedrijf, en specifiek voor een kmo, niet altijd makkelijk om op vlak van verpakkingen de juiste keuzes te maken. Daarom ontwikkelde Fost Plus voor bedrijven meerdere tools die hen helpen om de principes van ecodesign en design4recyling te integreren in hun verpakkingsbeleid. Het gaat om internetplatformen zoals www.preventpack.be, www.pack4recycling.be, www.pack4ecodesign.org of persoonlijk advies op basis van analyses van gegevens die worden gemeld aan Fost Plus. In samenwerking met Valipac worden gratis gespecialiseerde audits uitgevoerd voor bedrijven en om de twee jaar worden de Greener Packaging Awards uitgereikt.

Europese richtlijnen

België is geen eiland: de verpakte producten van Belgische bedrijven worden vaak verkocht in meerdere landen. Het Europees niveau is dan ook het meest geschikte niveau om geharmoniseerde richtlijnen vast te leggen. Verschillende organisaties formuleren hierbij adviezen voor het bedrijfsleven: zo brengen bedrijven verpakkingen op de markt die het recyclageproces niet verstoren. Meerdere organisaties, waaronder de Europese federaties voor water (EFWB) en voor frisdrank (Unesda) publiceerden bijvoorbeeld een praktische gids voor PET-flessen.

Een quick-scan voor kmo's

Om bedrijven te helpen bij het kiezen van hun verpakkingen, lanceerde Pack4Food in samenwerking met Flanders’ FOOD, SensNet en andere onderzoeksorganisaties het CircoPack-project. Dit project heeft tot doel een praktische tool te ontwikkelen. Dit in de vorm van een scan waarmee bedrijven het materiaal van hun voedingsverpakking kunnen kiezen. De scan helpt hen om materiaal te kiezen dat past binnen de circulaire economie en dat tegelijk rekening houdt met de vereisten waaraan verpakkingen moeten voldoen op vlak van functionaliteit en voedselveiligheid.

Een platform voor het eco-design van verpakkingen

Verschillende federaties, waaronder ook Fevia, slaan de handen in elkaar om tegen eind 2019 een platform te lanceren voor het ecodesign van verpakkingen. Met het platform moet elk bedrijf zich een weg kunnen banen door ‘een jungle’ aan verpakkingsinformatie en verpakkingsdiensten. Tegelijk brengt de hub de verschillende actoren met elkaar in contact om overlappingen te vermijden. Zo worden “missing links” geïdentificeerd en worden de noden, beperkingen en kansen in de verschillende schakels van de keten uitgezocht.

Acties